این روزها یکی از محبوبترین روشها برای صاف، درخشان و شاداب نشان دادن موها، کراتین مو است. اما انجام آن در سالنهای زیبایی ممکن است هزینهبر باشد به همین دلیل بسیاری از افراد ترجیح میدهند کراتین را در خانه و با روشهای ایمن خانگی انجام دهند. در این آموزش مرحله به مرحله با هم یاد میگیریم که چطور با استفاده از مواد مناسب و رعایت اصول حرفهای، در خانه و بدون نیاز به تجهیزات پیچیده یا صرف هزینههای بالا، موهای خود را کراتینه کنیم. از آمادهسازی موها گرفته تا نحوه اعمال کراتین و مراقبتهای بعد از آن، همه مراحل را به صورت کامل مرور خواهیم کرد تا نتیجه کار موهایی براق، لطیف و ماندگار باشد.
فهرست مطالب
Toggleوسایل لازم کراتین کردن مو در خانه
برای انجام کراتین مو در خانه، داشتن ابزار و مواد مناسب اهمیت زیادی دارد زیرا کیفیت وسایل بر نتیجه نهایی و سلامت موها تاثیر مستقیم دارد. در ادامه فهرستی از لوازم مورد نیاز برای کراتینه کردن مو در خانه را آماده کردهایم:
- شامپوی پاک کننده برای قبل از کراتین (Clarifying Shampoo): این شامپو موها را از هرگونه چربی، آلودگی و تجمع یا باقی مانده محصولات پاک میکند تا مواد کراتین بهتر جذب ساقه مو شود.
- محلول کراتین: ماده اصلی عملیات کراتینه کردن مو است که با پر کردن شکستگیهای مو، آن را صافتر، درخشانتر و مقاومتر میکند بنابراین بهتر است از محصولی با برند معتبر و مخصوص نوع موی خود استفاده کنید.
- برس رنگ و کاسه: برای پخش یکنواخت محلول کراتین روی تارهای مو استفاده میشود و از هدر رفتن مواد جلوگیری میکند.
- شانه دندانه ریز (شانه کراتین): شانه کمک میکند مواد روی موها به صورت صاف و یکنواخت پخش شود و از سنگین شدن موها و تجمع مواد در نقاط خاص جلوگیری مینماید.
- سشوار: برای خشک کردن مو پس از شستشو و قبل از اتو کشیدن ضروری است. بهتر است حرارت را در حد متوسط نگه دارید تا موها آسیب نبینند.
- اتوی مو سرامیکی یا تیتانیومی با حرارت بالا: باعث فعال شدن و تثبیت کراتین در ساختار مو میشود. اتو باید بتواند تا دمای حدود 230 درجه سانتیگراد گرم شود.
- دستکش و ماسک N95: برای محافظت از پوست و سیستم تنفسی هنگام کار با مواد کراتین لازم است، چون برخی ترکیبات ممکن است بخارات تحریک کننده داشته باشند.
- گیره یا کلیپس مو: برای جدا کردن دستههای مو و انجام دقیقتر کار، خصوصا هنگام اتوکشی، بسیار کاربردی است.
- حوله و پیشبند: برای جلوگیری از تماس مواد با لباس یا پوست و خشک کردن موها پس از شستشو استفاده میشوند.
روش کراتین مو در خانه با مواد طبیعی
کراتینه طبیعی مو در خانه به معنی استفاده از مواد گیاهی و خوراکی سرشار از پروتئین، چربیهای مفید و آنتیاکسیدان است که میتوانند ساختار بیرونی مو یا همان کوتیکول مو را نرم، براق و قابل انعطافتر کنند. برخلاف کراتینهای شیمیایی، روشهای طبیعی موها را به صورت موقت صافتر و سالمتر نشان میدهند و بدون این که بخارات خطرناک تولید کنند یا آسیب سلامتی در پی داشته باشند، به تقویت ساقه مو کمک میکنند.
روغن نارگیل
یکی از موثرترین مواد در ترمیم و صاف کردن طبیعی مو روغن نارگیل است. ساختار مولکولی ریز این روغن باعث نفوذ آن به لایههای داخلی تار مو و کاهش از دست رفتن پروتئین میشود. با ماساژ روغن نارگیل گرم روی موهای نمدار و شستشوی آن پس از 45 دقیقه، موها به شکل قابل توجهی نرم و براق میشوند.
همچنین بخوانید: خواص روغن نارگیل برای مو
روغن زیتون
روغن زیتون سرشار از اسیدهای چرب و ویتامین E است و با پوشاندن سطح مو، باعث کاهش وز و حفظ رطوبت مورد نیاز ساقه میشود. استفاده مداوم از این روغن، به ویژه روی موهای خشک و آسیب دیده، ظاهری صاف و شاداب به موها میدهد.
عسل
عسل خالص به عنوان یک مرطوب کننده طبیعی، رطوبت را در ساقه مو نگه میدارد و باعث نرمی و انعطافپذیری بیشتر مو میشود. استفاده از ترکیب عسل با روغن زیتون یا شیر میتواند نتایج بهتری به همراه داشته باشد.
موز
موز سرشار از پتاسیم و ویتامینهای A و C است و برای موهای شکننده یا رنگ شده بسیار مفید است. ترکیب موز با عسل و ماست میتواند موها را نرم و براق کند.
ماست
پروبیوتیکها و اسید لاکتیک موجود در ماست به پاکسازی و نرم شدن مو کمک میکنند. ترکیب ماست با تخممرغ یا روغن زیتون به عنوان یک ماسک موی کراتینه طبیعی بسیار مؤثر خواهد بود.
روغن آرگان
روغن آرگان حاوی ویتامین E، اسیدهای چرب و آنتیاکسیدان است و باعث کاهش وز و افزایش درخشندگی موها میشود. روغن آرگان به خصوص برای موهای نازک یا رنگ شده گزینه مناسبی است.
کره شی باتر
شی باتر یک نرم کننده طبیعی غنی از چربیهای گیاهی است که کوتیکول مو را صاف کرده و موها را لطیف و شاداب نشان میدهد. این ماده برای موهای خیلی خشک و فر، گزینهای ایدهآل است.
آلوئه ورا
ژل آلوئهورا رطوبترسان و ترمیم کننده است و ترکیبش با روغن نارگیل یا عسل میتواند خشکی موها را کاهش داده، نرمی، لطافت و درخشندگی ایجاد کند. همچنین ژل آلوئه ورا میتواند به متعادلسازی pH پوست سر نیز کمک کند.
آووکادو
همان طور که میدانید آووکادو حاوی چربیهای مفید، بیوتین، ویتامین E و آنتیاکسیدانهاست. ماسک آووکادو با کمی روغن زیتون یا عسل، ساقه مو را تغذیه کرده و از وز شدن موها جلوگیری میکند.
تخم مرغ
تخم مرغ منبع طبیعی پروتئین کراتین است و ترکیب زرده و سفیده با روغن نارگیل یا ماست میتواند باعث تقویت و لطافت موها شود. از این ماسک مو تنها باید یک بار در هفته استفاده شود تا موها بیش از اندازه خشک نشوند.
ژلاتین خوراکی
ژلاتین خوراکی دارای آمینواسیدهای گلیسین و پرولین است که در ساخت پروتئین کراتین نقش دارند. ماسک موی خانگی با ترکیب ژلاتین حل شده در آب گرم، چند قطره روغن گیاهی و سرکه سیب باعث ایجاد لایهای محافظ روی مو شده و موقتا آنها را براق و صاف میکند.
شیر
پروتئینهای کازئین و لاکتوز موجود در شیر باعث نرم شدن کوتیکول مو میشوند. اسپری کردن ترکیب شیر با عسل روی موهای خشک یا نیمه مرطوب میتواند به صورت طبیعی وز مو را کاهش دهد.
آرد برنج و نشاسته ذرت
این مواد با ایجاد لایهای روی سطح مو، به صاف شدن موقت مو کمک میکنند. ترکیب آرد برنج یا نشاسته ذرت با شیر یا ژل آلوئهورا ظاهری ابریشمی به موها میبخشد. البته فراموش نکنید که این اثر کوتاه مدت است.
مواردی که باید از آنها پرهیز کرد
- جوش شیرین: گاهی در فضای مجازی ادعا میشود که جوش شیرین موها را صاف میکند اما در واقع این ماده با قلیایی کردن بیش از حد pH مو باعث شکنندگی، خشکی و کدر شدن موها میشود.
- سرکه سفید یا سرکه سیب به عنوان صاف کننده: سرکه برای تنظیم pH مفید است اما به هیچ وجه خاصیت کراتینه ندارد و در صورت استفاده زیاد باعث خشکی ساقه مو میشود.
- استفاده از اتوی مو بعد از ماسکهای طبیعی: استفاده از اتوی داغ روی موهای آغشته به روغن یا مواد طبیعی باعث سوختن لایه بیرونی مو میشود. ماسکهای طبیعی هرگز نباید همراه با حرارت بالا استفاده شوند.
- استفاده از نشاسته یا ژلهای صنعتی بدون شستشو: بعضی ویدیوها توصیه میکنند ژل یا نشاسته روی مو بماند تا موها صاف شوند، اما باقی ماندن این مواد روی مو باعث چسبندگی و جذب آلودگی میشود.
در حقیقت هیچ ماده طبیعی توان ایجاد تغییر دائمی در ساختار مو را ندارد، اما ترکیبهایی مانند روغن نارگیل، آووکادو، تخممرغ، ژلاتین و آلوئهورا میتوانند باعث بهبود بافت مو، کاهش وز و افزایش درخشندگی شوند. با استفاده منظم از این مواد طبیعی در روتین مراقبت از مو، موها سالمتر شده و ظاهر آنها صاف و براق به نظر میرسد.
آموزش کراتین مو در خانه
کراتینه مو فرایندی است که در آن یک محلول حاوی کراتین و یا ترکیبات پروتئینی – صافکننده، روی مو قرار میگیرد تا کوتیکول یا لایه سطحی مو، صاف شده و موها براقتر، نرمتر و کم وزتر شوند. برای کراتینه مو در خانه معمولا از کیتهای مخصوص خانگی استفاده میشود؛ تفاوت این روش با کراتینه مو در سالن این است که اینجا تجهیزات حرفهای و تهویه مناسب وجود ندارد، پس دقت و رعایت نکات ایمنی ضروری است.
انتخاب محصول مناسب
محصولی را انتخاب کنید که مخصوص استفاده خانگی باشد و دستورالعمل روی آن را دقیق بخوانید. بیشتر کیتهای خانگی با نسخه سالنی متفاوت هستند. همچنین دوز، زمان نگهداری و دما میتواند بین برندهای مختلف، متفاوت باشد. اگر اطلاعات فهرست مواد نامشخص است یا عبارت فرمالدهید یا محرکهای فرمالدهید روی برچسب محصول ذکر شده، بهتر است محصول دیگری را انتخاب کنید. منابع معتبر توصیه میکنند تنها از کیتهای شناخته شده و با دستورالعمل کامل استفاده کنید.
تست حساسیت
حداقل 24 تا 48 ساعت قبل یک تست حساسیت روی پوست انجام دهید. برای این کار مقدار خیلی کمی از محصول را داخل بازو یا پشت گوش بمالید و 48 ساعت صبر کنید. اگر هرگونه علائم قرمزی، خارش، تورم یا تاول را مشاهده کردید نباید از محصول استفاده کنید. این تست ساده خانگی مشابه روشهایی است که کلینیکها توصیه میکنند. این کار میتواند خطر آلرژی تماسی را کاهش دهد.
آماده سازی و ایمنی
یک اتاق با تهویه بسیار مناسب را انتخاب کنید، بهتر است پنجره باز باشد و از یک فن هم استفاده کنید تا هوا جریان پیدا کند و بخارات ناشی از مواد کراتین از محیط خارج شوند. لباس محافظ و پیشبند، دستکش لاتکس یا نیتریل و ماسک N95 یا یک ماسک مناسب فیلترینگ ذرات و بخار بپوشید. اگر محصول دارای هشدار فرمالدهید است یا روی برچسب عبارتهای formaldehyde یا formaldehyde-releasing نوشته شده است بهتر است از انجام این کار در خانه صرف نظر کنید یا محصول دیگری بدون این مواد انتخاب کنید زیرا این بخارات میتوانند باعث آسیبهای چشمی، تنفسی و حتی ایجاد مشکلاتی در طولانی مدت شوند. همچنین خانمهای باردار و شیرده لازم است از این کار اجتناب کنند.
شستشوی اولیه با شامپوی پاک کننده
موها را با یک شامپوی پاککننده عمیق (clarifying shampoo) دو بار بشویید و کاملا آبکشی کنید تا هرگونه چربی، ژل یا باقیمانده محصولات آرایشی از سطح مو برداشته شود. تمیز شدن سطح مو باعث میشود کراتین بهتر به ساقه بچسبد. بعد از شستن مو را تا حدی با حوله خشک کنید. مو باید مرطوب ولی نه خیلی خیس باشد مگر این که دستور محصول به صورت متفاوتی باشد.
تقسیم بندی و قرار دادن مواد روی مو
موها را به قسمتهای کوچک، 4 تا 8 بخش مجزا، بسته به حجم موها، تقسیم کنید و با کمک قلمموی رنگ یا اپلیکاتور محصول را از ریشه تا ساقه به صورت یکنواخت به موها بزنید. البته دقت کنید چون بعضی کیتها تاکید دارند که با 1 تا 2 سانتیمتر فاصله از ریشه مواد را قرار دهید. از یک شانه دندانهریز برای پخش یکنواخت مواد روی موها استفاده کنید و مواد اضافی را بردارید چون موجب سنگینی موها و تجمع مواد میشود. زمان ماندن محصول روی مو باید دقیقا طبق دستور سازنده باشد. این زمان برای کیتهای خانگی معمولا 10 تا 30 دقیقه است اما ممکن است بین برندهای مختلف متفاوت باشد.
آبکشی و خشک کردن
برخی کیتها نیاز به آبکشی کامل بعد از زمان استراحت دارند و برخی دیگر نیاز به آبکشی ندارند بنابراین باید مطابق دستور محصول عمل کنید. بعد از آبکشی (در صورت نیاز به آبکشی) موها را با سشوار کاملا خشک کرده و با یک برس گرد یا تخت موها را صاف کنید. خشک کردن کامل موها پیش از اتوکشی ضروری است، اتو باید روی مو خشک استفاده شود تا محصول تثبیت شود.
فعال سازی حرارتی یا اتوکشی مو و تثبیت با دما
این مرحله حساسترین قسمت کار است. دمای مناسب اتو برای تثبیت مواد بسته به دستور محصول و نوع مو، بین 180 تا 230 درجه سانتیگراد است که معمولا برای موهای نازک از دمای پایینتر و برای موهای ضخیم از دمای بالاتر استفاده میشود. با یک اتوی سرامیکی یا تیتانیومی هر بخش را با توجه به دستور العمل بین 5 تا 10 بار با سرعت یکنواخت اتوکشی کنید تا مواد کراتین فعال و تثبیت شود. دقت داشته باشید که اتو نباید روی یک نقطه ثابت بماند زیرا میتواند باعث سوختگی ساقه مو شود. اگر محصول برچسب هشدار فرمالدهید دارد، در این مرحله بخارات بیشتری تولید میشود، بنابراین تهویه بسیار قوی و استفاده از یک ماسک مناسب برای جلوگیری از هر گونه آسیب کاملا ضروری است.
مراقبت
معمولا بین 48 تا 72 ساعت بعد از کراتینه نباید موها را بشویید و از بستن موها با گیره، کش سفت یا بافت مو و قرار دادن موها پشت گوش پرهیز کنید تا حالت صاف مو تثبیت شود. بعد از این بازه میتوانید از شامپو و نرم کنندههای بدون سولفات استفاده کنید تا دوام کراتین بیشتر شود. همچنین توصیه میشود در هفتههای اول از استحمام با آب خیلی داغ و شنا در استخرهای کلردار خودداری کنید یا قبل از شنا موها را با کلاه، روغن یا کاندیشنر محافظ بپوشانید.
تکرار کراتینتراپی
نتایج کیتهای خانگی، بسته به نوع مو و مراقبتها، معمولا 6 تا 10 هفته ماندگاری دارند. برای تکرار بین جلسات 8 تا 12 هفته فاصله در نظر بگیرید تا موها فرصت بازیابی داشته باشند؛ تکرار زودهنگام میتواند باعث شکنندگی و آسیب پروتئینی موها شود. اگر مو آسیب دیده یا خیلی نازک است، باید محتاطانهتر عمل کنید و پیش از تکرار کراتین تراپی با متخصص مو مشورت کنید.
هشدارها
- هرگز از محصولات حاوی فرمالدهید در فضای بسته و بدون تهویه مناسب استفاده نکنید زیرا بخارات آن میتواند باعث سردرد، تحریک چشم و مشکلات تنفسی شود.
- در دوران بارداری و شیردهی و همچنین در صورتی که آسم یا حساسیت تنفسی دارید، انجام فرایند کراتینه کردن مو در خانه یا سالن با محصولات حاوی فرمالدهید به هیچ وجه توصیه نمیشود.
- دقت داشته باشید که استفاده از دمای بسیار بالا یا نگه داشتن اتو روی یک نقطه، احتمال سوختن و آسیب شدید مو را افزایش میدهد.
- اگر در مرحله تست پوستی هرگونه واکنشی مشاهده کردید، استفاده از محصول را متوقف کرده و در صورت ادامه علائم به پزشک مراجعه کنید.
مراقبتهای ضروری بعد از کراتینه کردن مو
بعد از کراتینه، موها با یک لایهای پروتئینی و صاف کننده پوشانده میشوند که برای تثبیت آن، به زمان و مراقبتهای خاصی نیاز است. در این دوره، کوتیکول مو هنوز به صورت کامل بسته نشده و هرگونه رطوبت، فشار، یا شستشوی زودهنگام میتواند باعث از بین رفتن اثر کراتین شود. علاوه بر این، انتخاب محصولات مناسب و پرهیز از حرارت زیاد یا مواد شیمیایی قوی نقش اساسی در ماندگاری نتیجه دارد. رعایت اصول مراقبتی نه تنها کمک میکند تا بافت صاف و ظاهر درخشان موها برای مدت طولانیتری ماندگار شود، بلکه از شکنندگی و ایجاد خشکی مو هم جلوگیری میکند.
برای 48 تا 72 ساعت موها را نشوئید
در سه روز نخست، مو نباید با آب، شامپو یا رطوبت تماس داشته باشد. این زمان برای تثبیت کامل پروتئین در ساختار مو ضروری است. شستشوی زودتر از موعد باعث باز شدن کوتیکول و شسته شدن مواد کراتین از سطح مو میشود.
موها را باز بگذارید
در 3 روز اول بعد از کراتینه مو، هرگونه حالت دادن، بستن دماسبی یا حتی گذاشتن موها پشت گوش باعث ایجاد چین و شکستگی ساقه مو میشود که تا هفتهها هم باقی خواهد ماند. پس یادتان باشد موها را آزاد و صاف نگه دارید تا کاملا فرم بگیرند.
از شامپو و نرم کننده بدون سولفات استفاده کنید
شامپوهای معمولی که حاوی سولفاتهایی مانند سدیم لوریل سولفات هستند، میتوانند چربی طبیعی مو و لایهی کراتین را بهمرور از بین ببرند. بعد از گذشت دوره اولیهی کراتینه، بهتر است فقط از شامپوها و نرم کنندههای بدون سولفات و بدون سدیم کلراید استفاده شود. استفاده از محصولاتی مثل نرم کننده آرگان پرژک که مخصوص مراقبت ملایم از مو طراحی شدهاند، به حفظ نرمی، درخشندگی و افزایش ماندگاری اثر کراتین کمک میکند.
از قرار گرفتن در معرض رطوبت و بخار زیاد دوری کنید
کلر و نمک استخر یا بخار داغ سونا، دشمن لایه کراتینی هستند و آن را به سرعت از بین میبرند. اگر شنا میکنید، موها را با کلاه ضد آب بپوشانید یا پیش از ورود به آب، مقدار کمی روغن یا نرم کننده روی موها بزنید تا یک لایه محافظ ایجاد شود.
موها را با شانه دندانه درشت شانه بزنید
بعد از کراتینه، موها نرمتر اما آسیبپذیرترند. استفاده از یک شانه دندانه درشت مانع از کشیدگی و شکستگی ساقه میشود. برای شانه زدن موها همیشه از انتهای مو شروع کنید و بعد به سمت ریشه حرکت کنید.
از اتو مو و سشوار با حرارت زیاد استفاده نکنید
مواد کراتینه برای تثبیت اولیه به حرارت نیاز دارند، اما پس از آن، استفاده مکرر از حرارت بالا میتواند لایه کراتین را تخریب کند. در صورت نیاز به استفاده از اتو یا سشوار بهتر است از اسپری محافظ حرارت (heat protectant) استفاده کنید.
از ماسک موهای مغذی و مرطوب کننده استفاده کنید
برای حفظ لطافت و درخشندگی، در هفته یک یا دو بار از ماسک موهای کراتینه یا ماسکهای حاوی روغن آرگان، نارگیل یا شیباتر استفاده کنید. این ماسکها میتوانند با تامین پروتئین و چربیهای طبیعی از دست رفته، موها را نرم و لطیف نگه دارند.
بلافاصله بعد از کراتین موها را رنگ یا دکلره نکنید
دست کم تا دو هفته بعد از کراتینه، از رنگ یا دکلره کردن موها خودداری کنید زیرا مواد شیمیایی قوی در رنگ مو باعث باز شدن کوتیکول و از بین رفتن پوشش کراتین میشود. بهترین زمان برای رنگ کردن، حدود 2 تا 3 هفته بعد از کراتینه است.
روی بالش نرم و ابریشمی بخوابید
الیاف پنبهای میتوانند اصطکاک ایجاد کرده و باعث وز و شکستگی موها شوند. استفاده از روبالشی ابریشمی یا ساتن مو را نرمتر نگه میدارد و از ایجاد الکتریسیتهی ساکن و خشکی تارها جلوگیری میکند.
تغذیه مناسب داشته باشید
کراتین یک پروتئین است و بدن برای ساخت و حفظ آن به تغذیهی مناسب و دریافت مواد مغذی از جمله پروتئین، بیوتین، روی و ویتامینهای گروه B نیاز دارد. رژیم غذایی سرشار از تخممرغ، ماهی، مغزها و سبزیجات برگدار به سلامت و دوام مو کمک میکند.
از سرم مو یا روغنهای طبیعی استفاده کنید
استفاده از چند قطره روغن آرگان، جوجوبا یا نارگیل روی ساقهی مو باعث حفظ درخشندگی و جلوگیری از وز شدن موها میشود. این کار همچنین مو را در برابر آلودگی و رطوبت هوا محافظت میکند.
نوک موها را به صورت منظم کوتاه کنید
هر 8 تا 10 هفته یک بار نوک موها را کمی کوتاه کنید تا از ایجاد موخوره و شکستگی ساقه جلوگیری شود. موهای صاف شده اگر به خوبی مراقبت نشوند، به سرعت موخوره میگیرند.
در نهایت فراموش نکنید که رعایت دقیق مراقبتهای بعد از کراتینه، میتواند تفاوت زیادی در نتیجه نهایی ایجاد کند. با رعایت این دستورالعملها اثر کراتین بین 3 تا 6 ماه ماندگاری خواهد داشت و موها براق، نرم و بدون وز میمانند. همچنین نیاز به تکرار زود هنگام کراتین تراپی نیز نخواهید داشت.




